Przy sprzedaży mieszkania, wynajmie lokalu lub odbiorze nowego domu liczy się nie tylko termin podpisania umowy. Potrzebne jest też poprawnie sporządzone świadectwo charakterystyki energetycznej. Jakie dane do świadectwa energetycznego warto przygotować wcześniej? Im więcej rzetelnych informacji otrzyma osoba uprawniona do jego sporządzenia, tym sprawniej można przejść przez formalności i ograniczyć ryzyko konieczności późniejszych uzupełnień.
Świadectwo nie jest prostym formularzem wypełnianym na podstawie samego adresu. Dokument opisuje zapotrzebowanie budynku lub jego części na energię potrzebną do ogrzewania, wentylacji, przygotowania ciepłej wody, chłodzenia oraz oświetlenia w przypadku obiektów niemieszkalnych. Dlatego zakres potrzebnych danych zależy od rodzaju nieruchomości i dostępnej dokumentacji.
Jakie dane do świadectwa energetycznego są potrzebne?
Podstawą jest identyfikacja nieruchomości. Należy podać jej adres, rodzaj obiektu oraz informacje, czy świadectwo dotyczy całego budynku, mieszkania, domu jednorodzinnego czy lokalu użytkowego. Przy lokalu w budynku wielorodzinnym istotne jest także jego położenie, na przykład piętro, numer lokalu oraz sąsiedztwo przestrzeni ogrzewanych i nieogrzewanych.
Potrzebne będą również dane o powierzchni. W praktyce najczęściej chodzi o powierzchnię użytkową ogrzewaną, a nie wyłącznie metraż wskazany w ogłoszeniu sprzedaży. W domu znaczenie może mieć także kubatura, liczba kondygnacji i sposób użytkowania poddasza. Lokal usługowy wymaga dodatkowo określenia jego funkcji, ponieważ biuro, sklep czy punkt usługowy mogą mieć inne potrzeby związane z wentylacją, oświetleniem lub chłodzeniem.
Dobrze jest przygotować przede wszystkim:
- akt notarialny, wypis z kartoteki lokalu albo inny dokument potwierdzający podstawowe dane nieruchomości,
- rzut mieszkania, projekt budowlany, dokumentację powykonawczą lub inwentaryzację,
- informacje o roku budowy oraz przeprowadzonych remontach,
- dane o ogrzewaniu, ciepłej wodzie, wentylacji i ewentualnej klimatyzacji,
- dokumenty dotyczące ocieplenia, wymiany okien lub modernizacji instalacji,
- dla mieszkań – informacje od zarządcy lub wspólnoty, jeśli dotyczą całego budynku.
Nie każdy właściciel ma komplet dokumentów. Nie przekreśla to możliwości sporządzenia świadectwa, ale może oznaczać konieczność dodatkowych ustaleń, oględzin lub przyjęcia parametrów wynikających z dostępnego stanu technicznego. Najlepiej przekazać wszystkie materiały, nawet jeśli wydają się niepełne lub nieaktualne. Osoba sporządzająca dokument oceni, które z nich mają znaczenie.
Dane konstrukcyjne: z czego zbudowany jest budynek?
Na wynik świadectwa wpływa to, jak budynek zatrzymuje ciepło. W domu jednorodzinnym szczególne znaczenie ma konstrukcja ścian zewnętrznych, dachu lub stropodachu, podłogi na gruncie, stropu nad piwnicą oraz przegród oddzielających część ogrzewaną od nieogrzewanej. Przydają się informacje o materiałach, grubości ocieplenia i czasie wykonania prac.
Jeżeli dom był termomodernizowany, warto wskazać zakres robót. Samo stwierdzenie, że „dom został ocieplony”, jest za mało precyzyjne. Znaczenie ma, czy ocieplono wszystkie ściany, jakim materiałem, jaką zastosowano grubość i czy modernizacja objęła także dach, fundamenty albo strop. Pomocne są faktury, zdjęcia z realizacji i karty techniczne materiałów, ale nie zawsze są obowiązkowe.
W mieszkaniu sytuacja wygląda inaczej. Właściciel zazwyczaj nie ma wpływu na izolację ścian zewnętrznych całego bloku lub kamienicy. Mimo to ważne są informacje o technologii budynku, ewentualnym dociepleniu elewacji, rodzaju okien w lokalu oraz o tym, czy mieszkanie graniczy z klatką schodową, piwnicą, garażem lub nieogrzewanym poddaszem. Dane o budynku może posiadać zarządca, spółdzielnia albo wspólnota mieszkaniowa.
Okna, drzwi i modernizacje
Wymiana stolarki może poprawić parametry energetyczne, lecz tylko wtedy, gdy można ustalić jej podstawowe właściwości. Przygotuj informację, kiedy wymieniono okna i drzwi balkonowe oraz czy są to okna dwu- lub trzyszybowe. Jeżeli zachowały się faktury lub specyfikacja producenta, warto je przekazać.
Nie należy jednak zgadywać parametrów. W świadectwie liczą się dane techniczne, a nie deklaracja, że okna są „ciepłe” lub „nowoczesne”. Gdy brakuje dokumentów, parametry określa się na podstawie oględzin, wieku stolarki i obowiązujących zasad obliczeń.
Instalacje, które trzeba opisać
Drugą dużą grupą są dane o instalacjach. Trzeba wskazać źródło ogrzewania: kocioł gazowy, pompę ciepła, kocioł na paliwo stałe, ogrzewanie elektryczne, sieć ciepłowniczą lub inne rozwiązanie. Ważny jest rodzaj urządzenia, przybliżony rok montażu, moc, paliwo oraz sposób przekazywania ciepła – na przykład grzejniki, ogrzewanie podłogowe czy nawiew.
Osobno analizuje się przygotowanie ciepłej wody użytkowej. W domu może ją zapewniać ten sam kocioł co ogrzewanie, osobny podgrzewacz, pompa ciepła lub instalacja solarna. W mieszkaniu często występuje ciepła woda z sieci miejskiej albo indywidualny podgrzewacz. Warto podać rozwiązanie faktycznie używane, a nie planowane na przyszłość.
Znaczenie ma też wentylacja. Grawitacyjna, mechaniczna wywiewna i mechaniczna z odzyskiem ciepła działają inaczej i mają inny wpływ na charakterystykę energetyczną. Jeżeli w budynku działa rekuperacja, klimatyzacja, instalacja fotowoltaiczna lub kolektory słoneczne, należy je uwzględnić. Trzeba przy tym rozróżnić urządzenia działające od tych, które są dopiero w planach. Świadectwo opisuje stan nieruchomości w dniu jego sporządzenia.
Mieszkanie, dom i lokal użytkowy – gdzie pojawiają się różnice?
W przypadku mieszkania kluczowe będą dane o lokalu oraz parametry części wspólnych budynku, o ile są dostępne. Nie ma potrzeby zbierania pełnej dokumentacji każdego sąsiedniego mieszkania. Potrzebne mogą być jednak informacje o centralnym ogrzewaniu, źródle ciepłej wody i ociepleniu całego obiektu.
Przy domu jednorodzinnym zakres jest zwykle szerszy, bo ocenie podlegają wszystkie przegrody i instalacje. Inwestor odbierający nowy dom powinien przekazać projekt budowlany wraz z charakterystyką energetyczną, dokumentację zmian wprowadzonych podczas budowy oraz dane zamontowanych urządzeń. To szczególnie ważne, gdy rzeczywiste rozwiązania różnią się od projektu.
Dla lokalu użytkowego należy określić sposób użytkowania i godziny pracy, jeżeli wpływają one na instalacje techniczne. W biurze lub sklepie istotne mogą być systemy chłodzenia, wentylacji mechanicznej oraz oświetlenia wbudowanego. Mały punkt usługowy ogrzewany jak mieszkanie wymaga mniej danych niż lokal z rozbudowaną klimatyzacją i zapleczem technicznym.
Co zrobić, gdy dokumentacji brakuje?
Brak projektu nie powinien być powodem odkładania sprzedaży, najmu czy odbioru nieruchomości. Najpierw zbierz to, co jest pod ręką: stare rzuty, protokoły, umowy z wykonawcami, zdjęcia remontów, dokumenty kotła oraz informacje od zarządcy. Wiele danych można zweryfikować podczas oględzin i na podstawie cech budynku.
Warto jednak pamiętać o granicy między uzupełnieniem braków a podawaniem niepewnych informacji. Niepotwierdzony rok ocieplenia czy przypadkowo wskazana moc kotła mogą wpłynąć na obliczenia. Rzetelna procedura polega na ustaleniu danych możliwych do potwierdzenia i przyjęciu właściwych założeń tam, gdzie dokumentacji rzeczywiście nie ma.
Przygotuj dane przed zamówieniem świadectwa
Najsprawniej przebiega zlecenie, gdy na początku wiadomo, czego dotyczy dokument i jakie materiały są dostępne. W Certyfikaty-e.pl dane są analizowane z uwzględnieniem specyfiki mieszkania, domu lub lokalu użytkowego, a klient otrzymuje jasną informację, czy potrzebne będzie uzupełnienie dokumentów albo oględziny.
Nie musisz samodzielnie interpretować projektu ani obliczać współczynników przenikania ciepła. Twoim zadaniem jest przekazać rzetelne informacje o nieruchomości i wykonanych pracach. To wystarczy, aby formalność związana ze świadectwem przejść szybko, prosto, sprawnie i zgodnie z obowiązującymi przepisami.
